2026 جىلدىڭ باسىندا سوعىستان تيتىقتاعان يەمەن تاعى ءبىر قاۋىپتى كەزەڭگە اياق باستى. ەلدىڭ وڭتۇستىگىندە جاڭا قاقتىعىس ءورشىپ كەلەدى: ساۋد ارابياسى قولدايتىن حادراماۋت پروۆينتسياسىنىڭ بيلىگى بىرىككەن اراب امىرلىكتەرى ء(باا) دەمەپ وتىرعان سەپاراتيستىك وڭتۇستىك وتپەلى كەڭەسكە (يۋجنىي پەرەحودنىي سوۆەت – يۋپس) قارسى اسكەري وپەراتسيا باستادى. بۇل تەك جەرگىلىكتى تەكەتىرەس ەمەس، يەمەندەگى سوعىستىڭ ىشكى كواليتسيالار اراسىنداعى كۇردەلى گەوساياسي سيپاتقا اۋىسقانىن كورسەتەتىن بەلگى.

BBC-ءدىڭ ورىس قىزمەتى تاراتقان مالىمەتكە سۇيەنسەك (2 قاڭتار 2026 جىل، يەرۋساليم), مۇنايعا باي حادراماۋت پروۆينتسياسىنىڭ بيلىگى جەلتوقسان ايىندا سەپاراتيستەر باسىپ العان اۋماقتاردى قايتارىپ الۋعا نيەتتى. يۋپس ءوز مالىمدەمەسىندە قارسى تاراپتىڭ سەيۋن قالاسىنداعى ەكى اسكەري بازا مەن اۋەجايعا اۋەدەن سوققى بەرگەنىن، سونىڭ سالدارىنان كەمىندە جەتى جاۋىنگەرى قازا تاپقانىن حابارلادى. BBC ءتىلشىسى سەباستيان اشەردىڭ باعالاۋىنشا، تاراپتار «ەسكالاتسيادان قاشۋعا تىرىسىپ جاتىرمىز» دەگەنىمەن، يەمەننىڭ وڭتۇستىگىندەگى قاقتىعىس جاڭا ءارى اسا قاۋىپتى فازاعا ءوتتى.

بۇل شيەلەنىستىڭ استارىندا يەمەن ىشىندەگى عانا ەمەس، ايماقتىق ويىنشىلار اراسىنداعى قايشىلىق جاتىر. يۋپس – تاۋەلسىز وڭتۇستىك يەمەن مەملەكەتىن قايتا قۇرۋدى كوزدەيتىن كۇش. ول سوڭعى ايلاردا ەلدىڭ شىعىسىندا ءىرى شابۋىلدارعا شىعىپ، ءوز پوزيتسياسىن نىعايتقان. ال حادراماۋت بيلىگى حالىقارالىق دەڭگەيدە مويىندالعان يەمەن ۇكىمەتىنىڭ ءبىر بولىگى رەتىندە ارەكەت ەتەدى جانە ونى ساۋد ارابياسى قولدايدى. وسىلايشا، بۇرىن حۋسيتتەرگە قارسى ءبىر لاگەردە بولعان ساۋد ارابياسى مەن ءباا-ءنىڭ مۇددەلەرى ەندى وڭتۇستىكتە ءبىر-بىرىنە قارسى كەلىپ وتىر.

BBC دەرەگىنە سايكەس، ءباا 2026 جىلدىڭ قاڭتارىندا يەمەننەن ءوز اسكەري كونتينگەنتىن تولىق شىعاراتىنىن مالىمدەدى. بۇعان بىرنەشە كۇن بۇرىن ساۋد ارابياسى قولدايتىن يەمەندىك بيلىك وكىلدەرى تالاپ قويعان. امىرلىكتەر تاراپى «انتيتەررورلىق كۇشتەرىن شىعاردىق، بىراق ديالوگ پەن دەەسكالاتسيانى قولدايمىز» دەپ رەسمي مالىمدەگەنىمەن، يەمەندى زەرتتەۋشى ساراپشىلار بۇل قادامنىڭ جاعدايدى تۇبەگەيلى وزگەرتپەيتىنىن ايتادى. سەبەبى يۋپس ءباا اسكەرىنىڭ تىكەلەي قاتىسۋىنسىز-اق قارۋلى جانە ساياسي تۇرعىدا جەتكىلىكتى دارەجەدە دەربەستىككە يە.

جەلتوقسان ايىنىڭ سوڭىندا يەمەننىڭ وڭتۇستىگىندەگى مۋكاللا پورتىندا بولعان اۋە سوققىلارى بۇل شيەلەنىستىڭ قانشالىقتى ۋشىعىپ بارا جاتقانىن كورسەتتى. ساۋد ارابياسى مەن ونىڭ وداقتاستارى پورتتاعى نىساندار ءباا تاراپىنان سەپاراتيستەرگە جەتكىزىلگەن قارۋ-جاراق پەن تەحنيكا ەكەنىن مالىمدەدى. الەۋمەتتىك جەلىلەردە پورت اۋماعىندا ورتەنگەن كولىكتەردىڭ سۋرەتتەرى تارادى. بۇل – يەمەندەگى قاقتىعىس ەندى تەك ىشكى سەپاراتيزم ماسەلەسى ەمەس، ايماقتىق دەرجاۆالار اراسىنداعى جاناما تەكەتىرەسكە اينالعانىن اڭعارتادى.

وسى وقيعالار يەمەندەگى سوعىستىڭ تابيعاتى وزگەرىپ كەلە جاتقانىن كورسەتەدى. بۇرىن نەگىزگى مايدان حۋسيتتەر مەن ساۋد ارابياسى باستاعان كواليتسيا اراسىندا بولسا، ەندى سوعىس بىرنەشە قاباتقا ءبولىندى: سولتۇستىكتە – حۋسيتتەر، وڭتۇستىكتە – يۋپس پەن ۇكىمەت كۇشتەرى، ال ولاردىڭ ارتىندا ءارتۇرلى ايماقتىق دەمەۋشىلەر تۇر. بۇل جاعداي يەمەندى ءبىرتۇتاس مەملەكەت رەتىندە ساقتاپ قالۋ مۇمكىندىگىن ودان ءارى السىرەتىپ وتىر.

ساراپتامالىق تۇرعىدان العاندا، وڭتۇستىكتەگى بۇل جاڭا قاقتىعىس يەمەن سوعىسىن توقتاتۋعا ەمەس، كەرىسىنشە، ونى ۇزاق مەرزىمدى جانە كوپپوليۋستى داعدارىسقا اينالدىرۋى مۇمكىن. ساۋد ارابياسى ءۇشىن باستى ماقسات – حۋسيتتەرمەن كەلىسسوزدەر ارقىلى سولتۇستىك مايداندى تىنىشتاندىرۋ بولسا، ءباا ءۇشىن وڭتۇستىكتە ىقپالىن ساقتاپ قالۋ ماڭىزدى. ال يۋپس ءۇشىن بۇل – تاريحي مۇمكىندىك: حالىقارالىق جاعدايدى پايدالانىپ، تاۋەلسىزدىككە ءبىر قادام جاقىنداۋ.

قورىتىندىلاي ايتقاندا، يەمەندەگى قازىرگى جاعداي بەيبىتشىلىككە جاقىنداۋدى ەمەس، جاڭا بولشەكتەنۋ قاۋپىن كۇشەيتىپ وتىر. ساۋد ارابياسى مەن ءباا اراسىنداعى مۇددەلەر قاقتىعىسى ەل ىشىندەگى سوعىستى ودان ءارى كۇردەلەندىرىپ، يەمەندى ايماقتىق گەوساياساتتىڭ تاعى ءبىر ۇزاققا سوزىلاتىن مايدانىنا اينالدىرۋى ىقتيمال.