Qazaqstan Ükimeti bıltır pandemiya bastalğan 1 naurız ben biılğı 30 säuir aralığında koronavirus jwqtırğan 1773 adamdı «basqa diagnozdan qaytıs boldı» dep kovidtiñ resmi esebine qospağan. Köktem tuğalı Qazaqstanda 137 mıñnan (KVI+ 133 mıñ, KVI- 4,2 mıñ) asa sırqat, 1751 ölim jağdayı (KVI+ 1476, KVI- 275)  tirkelip ülgerdi. Elde auırğandardıñ jalpı sanı 400 mıñnan astı.

QT redakciyasınıñ swrağına DenMin tarapınan berilgen resmi mälimetke qarağanda, säuir ayında 154 adam koronavirustıñ janama äserinen qaytıs bolğan.

(!) Ministrlik olardıñ ölimin «basqa dertterden boldı, koronavirus tikeley äser etpeydi» dep sanaydı. Jauaptı mamandar bwl jaylı sirek söz etedi, onıñ özinde jurnalisterdiñ swrauımen. Aqparat avtomattandırılmağan. 18 mausım 54 jağday, 2 şilde 101, 23 şilde 319, 4 qırküyek 556, 11 qırküyek 576, 15 qazan 672, 9 qaraşa 709, 15 jeltoqsan 764, 26 jeltoqsan 816 jağday, 20 qañtar 938, 3 aqpan 1061 bolıp, 17 naurız 1450, 29 naurız 1619, 6 mamır 1773-ke deyin artqanı habarlandı.

Ministrliktiñ aqparattıq jüyesi boyınşa koronavirus infekciyasınıñ janama äserinen...   Onıñ işinde öñirler bölinisinde: Qostanay oblısında – 265, Soltüstik Qazaqstanda – 255, Pavlodar oblısında – 240, Şığıs Qazaqstanda – 165, Aqmola oblısında – 159, Almatı oblısında – 129, Jambıl oblısında – 108 jağday. Al eñ tömengi körsetkiş Şımkentte 13 jäne Mañğıstau öñirinde 7 keys tirkelgen.

Keyingi eki aydan asa uaqıt qızıl aymaqtan şığa almay otırğan Almatı qalasında säuirde ilespe diagnozdan köz jwmğandar kürt östi. Ötken ayda birden 41 jağday orın alıp, jalpı jiını 87-ge jetti. Mwnday ösim qalada ğana emes Almatı oblısında da bayqaldı. Batalov basqaratın aymaqta osı ayda 36 adam koronavirus jwqsa da, janama äserden qaytıs boldı.

Onıñ arasında qarttar, ondağan bala, tipti jaña bosanğan ana da bar. Bıltır qaraşa ayında 107, jeltoqsanda 122 jäne biıl qañtarda 123, aqpanda 389, naurızda 169 ölim tirkelgen.

Osı sanatta ömirden ötkenderdiñ deregi koronavirustıñ memlekettik derekqorına engizilmeydi. Sarapşılar men mamandar bwğan qarsı. Mwnı «statistikanı meyilinşe jaqsartudıñ amalı» dep esepteydi. Olardıñ aytuınşa, koronavirustıñ janama äserinen qaytqandardıñ jartısınan astamınıñ sebebi qan aynalımı men tınıs alu jüyesiniñ auruları bolğandıqtan, oğan infekciya dert qozdıruşı faktor retinde ölimge äkep soqtıradı. Soñğı derek boyınşa,  aurular tobı jiktelimin vedomstvo bılay taratadı:

  • Qanaynalım jüyesiniñ auruları – keminde 639 (39,5%)
  • Tınıs alu jüyesiniñ auruları – keminde 644 (39,8%)
  • Endokrindik jüyeniñ auruları – keminde 112 (6,9%)
  • Nesep-jınıs jüyesiniñ auruları – keminde 53 (3,3%)
  • Jaña öskinder – keminde 51 (3,2%)
  • Basqa jağdaylar – keminde 274 (6,4%)
Bıltır 13 naurızdan beri COVID-19 infekciyasın jwqtırğandar qatarı 346,5 mıñğa, 1 tamızdan bılayğı koronavirus pnevmoniyası 53,5 mıñğa jetti. DDSW derekqorı men Wlttıq statistikada Qazaqstanda auırğandar sanı 400 mıñnan astı. Degenmen Ükimet koronavirus pen onıñ pnevmoniyasın eki bölek esepteydi.

Pandemiya bastalğalı jalpı virus jwqqandardıñ 6,5 mıñı (KVI+ / U07.1 – 3948, KVI- / U07.2 – 837, ilespe aurulardan – 1773) qaytıs bolğan. Alayda Qazaqstan biligi boyınan koronavirus tabılsa da, basqa aurulardıñ sebebinen qaytıs boldı delingen 1773 adamdı jalpı statistikağa engizbeydi.

2020 jılı «mausım-şilde qırğınında» 42 mıñ adam, al 2019 jılı däl osı aralıqta 22 mıñ, 2018 jıldıñ jazğı eki ayında 21 mıñ adam ömirden qaytqan. Demek bıltır kisi ölimi aldıñğı jıldan keminde 20%-ğa arttı. 163 613 adamnıñ ölimi Qazaqstandı jaña ğasırda eñ joğarğı körsetkişpen ornı tolmas qasiretke wşırattı.

DDSW qaytıs bolğan adamnan koronavirus infekciyası anıqtalsa, ağzadan tıs sırtqı faktordan, yağni oqıs apattan köz jwmğandardan basqasın Covid ölimi statistikasına qosuğa keñes bergen. Degenmen Qazaqstan ükimeti rayınan qaytpadı. Äli künge deyin parallel' esep jürgiziledi: janama äserden qaytıs bolğandar sanı ne memlekettik, ne halıqaralıq statistikağa enbeydi.

Qazaqstan virus taraluı boyınşa älemde Worldometers derekqorı, Djons Hopkins universiteti jäne DDSW tizimindegi 221 el men aymaqtıñ arasında 47-orında twr.

Bilik atalğan sanattağı pacientten PTR testi arqılı koronavirus anıqtalğanına qaramastan, «basqa aurulardıñ sebebinen qaytıs bolğanın» alğa tartıp ortaq esepke engizbeydi. Ministr orınbasarı Ajar Ğiniyatqızı bıltır küzde statistikadağı negizgi kemşilikter turalı redakciya tilşisimen 45 minut swhbattasıp, är aydıñ 10-ı ötken aydağı ilespe diagnozdan qaytıs bolğandardıñ sanın twraqtı türde resmi resurstarda jariyalauğa uäde etken edi. Biraq vice-ministr sözinde twrmadı. Vedomstvo bwl indikatorğa tiesili derekti twraqtı türde emes, tilşilerdiñ swrauımen ğana jariyalaydı.

"The Qazaq Times"