Qazaqstanda bilik pen qoğam arasındağı senimniñ nege ünemi küyrep otıratının tüsinu üşin wzaq zertteudiñ qajeti joq. Soñğı «7 trillion teñgeniñ zañsız elden şığarılğanı» turalı Prezidenttiñ mälimdemesi sol jüyelik dağdarıstıñ aynası ğana. Memleket basşısınıñ auzınan şıqqan söz bir kündik jañalıq emes, ol sayasi fakt, qwqıqtıq bağdar jäne qoğamdıq kelisimge äser etetin mälimdeme. Al bwl jolı sol sözdiñ tağdırı tım kümändi bolıp şıqtı.

Prezident aytqan mälimdemeden keyin qoğamda birden swraqtar tuındadı. Aqşa naqtı qayda ketti? Qanday tetikter arqılı şığarıldı? Kim jauaptı? Osı swraqtarğa bilik aşıq jauap berudiñ ornına, ünsizdikke köşti. Al ünsizdik ärqaşan qauesettiñ dosı. Sol sebepti el işinde bwl qarjı Reseyge audarılğan boluı mümkin degen äñgime taradı. Bwl resmi däleldenbegen boljam, biraq onıñ payda boluına biliktiñ özi jağday jasap otır.

Däl osı twsta Prezident kömekşisi Ruslan Jeldibaydıñ qızmetten ketui qoğamdı tağı da oylandırdı. Kezdeysoq säykestik pe? Älde jauapkerşilikten qwtıludıñ klassikalıq täsili me? Resmi tüsinikteme berilmedi. Biraq bilikke jaqın jurnalister men aqparattıq qızmetşiler Jeldibaydı jappay aqtap, maqtau jazbaların jariyalay bastadı. Bwl da Qazaqstanda äbden tanıs körinis: eger bireudi jappay aqtay bastasa, demek, jwrt bilmeytin tağı bir jwmbaqtıñ boğanı.

Eñ soraqısı memlekettik bwqaralıq aqparat qwraldarınıñ äreketi. Alğaşında Prezident sözine süyenip, bwl taqırıptı jarısa jazğan barlıq memlekettik BAQ keyin sol materialdarın bir künde, birdey alıp tastadı. Bir de bir redakciya qoğamğa tüsinikteme bermedi. Bwl cenzura emes dep kim ayta aladı? Eger Prezident aytqan söz şın bolsa, nege ol aqparattan qorqu kerek? Al eger şın bolmasa, nege aşıq türde qatelik moyındalmaydı?

Bwl bwrın da bolğan scenariy. Qañtardan keyin Toqaevtıñ «20 mıñ terrorist» turalı mälimdemesi äli el esinde. Ol kezde de naqtı dälel wsınılmadı. Keyin bwl aqparattıñ jalğan ekeni Prezidenttiñ öz auzımen emes, aynalasındağı adamdar arqılı janama türde moyındaldı. Biraq qoğamğa tikeley, aşıq sayasi jauap berilgen joq. Bilik tağı da ünsizdikti tañdadı. Al ünsizdik şındıqtıñ moyındalğanın emes, odan qaşqanın körsetedi.

Qwqıqtıq memlekette Prezident qatelesui mümkin, biraq ötirik aytuğa nemese jalğan aqparat taratuğa qwqılı emes. Sebebi onıñ sözi sottar üşin, tergeu organdarı üşin, halıqaralıq qauımdastıq üşin bağdar. Eger bwl sözder keyin eş tüsindirmesiz öşirilip, memlekettik media onı joqqa şığaratın emes, jay ğana jasıratın joldı tañdasa, onda bizde qwqıqtıq memleket emes, basqarılatın aqparat keñistigi ğana bar degen söz.

Mäsele 7 trillion teñgeniñ tağdırında emes. Mäsele biliktiñ şındıqqa qatınasında. Bügin aqşa turalı ünsiz qaldı, erteñ adam qwqığı turalı ünsiz qaladı, arğı küni halıqtıñ tağdırı turalı da ünsiz qala beredi. Sebebi jauapkerşilik joq jerde, ötirik te, cenzura da qalıptı qwbılısqa aynaladı.

Qazaqstanda eñ qauiptisi biliktiñ qateligi emes, qatelikti moyındaudan qorquı. Al qorqınışqa qwrılğan memleket eşqaşan senimge ie bola almaq emes.