بۇگىن الماتى قالالىق الەۋمەتتىك ءال-اۋقات باسقارماسىنىڭ عيماراتىندا «ورالمان مارتەبەسىن بەرۋ نەمەسە ۇزارتۋ» مەملەكەتتىك قىزمەتى» تاقىرىبىنداعى دوڭگەلەك ۇستەل ءوتتى. قۇزىرلى مەكەمەلەر مەن قوعامدىق ۇيىمدار جانە باق وكىلدەرى قاتىسقان جينالىستا ەلگە ورالعان قانداستاردىڭ قۇجاتتىق قيىنشىلىعىنا بايلانىستى ماسەلەلەر تالقىلاندى.
الماتى قالالىق الەۋمەتتىك ءال-اۋقات باسقارماسى كوشى-قون جۇيەلەرى مەن «ادىرنا» قوعامدىق ۇيىمى بىرلەسە ۇيىمداستىرعان دوڭگەلەك ۇستەلگە قر ءىىم الماتى قالاسى پوليتسيا دەپارتامەنتى كوشى-قون قىزمەتى باسقارماسىنىڭ، دۇنيەجۇزى قازاق قاۋىمداستىعىنىڭ، قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى دايىندىق فاكۋلتەتىنىڭ، «جەبەۋ» قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى.
![](https://qazaqtimes.com/content/uploads/2019/07/DSC_0027-1024x748.jpg)
كۇوپاران تەمەشقىزى. فوتو: QT.
الماتى وبلىستىق كوشى-قون باسقارماسىنىڭ وكىلدەرى دە شاقىرىلعان، الايدا اتالعان مەكەمەنىڭ وكىلدەرى ۇستەل باسىنان تابىلمادى. الماتى وبلىسىندا قوردالانعان قانداستاردىڭ قۇجاتتىق ماسەلەلەرىنىڭ كوپتىگىنە قاراماستان، بۇعان دەيىنگى وسى مازمۇنداعى جينالىستاردا دا الماتى وبلىستىق كوشى-قون باسقارماسى وكىلدەرىنىڭ ورىنى بوس تۇراتىنىن باسا ايتقىمىز كەلەدى.
بيىل 16 ماۋسىمدا قر تۇڭعىش پرەزيدەنتى ن. نازارباەۆتىڭ (№20-137 ق-8) ارنايى شەشىمىمەن، قانداستارعا ءبىر جىلدىق قۇجاتتىق جەڭىلدىك جاساۋعا مۇمكىندىك تۋعان بولاتىن. كەزەكتى دوڭگەلەك ۇستەلدە كوشى-قون جۇيەلەرى ءبولىمىنىڭ باس مامانى كۇلپاران عاليەۆا ەتنيكالىق قازاقتاردىڭ «ورالمان» كۋالىگىنىڭ مەرزىمىن وتكىزىپ العانىنا قاراماستان جەڭىلدەتىلگەن تارتىپپەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ازاماتتىعىن الا الاتىندىعى تۋرالى تۇسىندىرە كەلىپ، الماتى قالاسىن ساقتالىپ وتىرعان قانداستاردىڭ قۇجاتتىق ماسەلەلەرىنە بايلانىستى ناقتى سۇراقتارىن ورتاعا قويدى.
![](https://qazaqtimes.com/content/uploads/2019/07/DSC_0018-1024x619.jpg)
قانداستاندىڭ قۇجاتتىق ماسەلەلەرىن تالقىلاعان دوڭگەلەك ۇستەل. فوتو: QT.
گۇلپاران تەمەشقىزىنىڭ جەتكىزگەن مالىمەتىنە قاراعاندا، قۇجات مەرزىمىن وتكىزىپ العان قانداستارعا جەڭىلدىكتەردىڭ بەرىلىپ وتىرعانىنا قاراماستان، الماتى قالاسىندا «ورالمان كۋالىگىنىڭ» مەرزىمىن وتكىزىپ العان قانداستار اراسىندا 80-ءى عانا قۇجاتىن ۇزارتۋعا ءوتىنىش بەرگەن. سونىڭ ىشىندە 34-ءى ىقتيار حات الۋعا ءوتىنىش بەرگەن. گۇلپاران حانىم قالعان 50 قانداسىمىز دا بيىل 31 جەلتوقسانعا دەيىن قۇجاتىن راسىمدەپ ۇلگەرمەسە قر ازاماتتىعىن الا الماي قالاتىنىن ەسكەرتەدى. ول سونداي-اق، دوڭگەلەك ۇستەلگە قاتىسىپ وتىرعان الماتى قالالىق پوليتسيا دەپارتامەنتى كوشى-قون قىزمەتى باسقارماسىنىڭ پوليتسيا ينسپەكتورى توقتاباەۆ ءبىرجان جاناتۇلىنا بىرنەشە قانداستاردىڭ ناقتى قۇجاتتىق ماسەلەلەرىن شەشۋدى ۇسىندى. بۇلاردىڭ اراسىندا اتا-اناسى قر ازاماتتىعىن العانىمەن «ورالمان مارتەبەسىن» الا الماعان بالالارىنىڭ ازاماتتىق الا الماي وتىرعان ماسەلەلەرى دە بار.
ءبىرجان جاناتۇلى قۇجات مەرزىمىنىڭ وتكىزىپ العان قانداستارعا جاسالعان جەڭىلدىك تۋراسىندا باق ارقىلى قوعامعا جەتكىزۋگە تىرىسقاندارىن، الايدا الىدە بۇل ماسەلەمەن كەلىپ جاتقان قانداستاردىڭ از ەكەنىن جەتكىزدى. سونداي-اق، كۇلپاران حانىم ۇسىنعان قالالىق كوشى-قون قىزمەتىنە قاتىستى ماسەلەلەردى شەشۋگە كۇش سالاتىنىن ايتتى.
![](https://qazaqtimes.com/content/uploads/2019/07/DSC_0046-1024x591.jpg)
قوعامدىق ۇيىم وكىلدەرى دە ءوز ۇسىنىستارىن جەتكىزدى. فوتو: QT.
جينالىسقا قاتىسقان قوعامدىق ۇيىم وكىلدەرى دە ناقتى ماسەلەلەر توڭىرەگىندە ءوز ويلارىن ورتاعا سالدى. ولاردىڭ ايتۋىنشا، قانداستاردىڭ قۇجاتتىق ماسەلەلەرىنىڭ كوبى دەرلىك وبلىستاردا بولىپ وتىر. جانە كەيبىر جەرگىلىكتى ينسپەكتورلاردىڭ قىزمەتى دە كوڭىل كونشىتپەيدى. بۇعان قوسا «ورالمان مارتەبەسىنىڭ» ۇزارتىلۋى ماسەلەنى ءبىر قىرىنان شەشكەنىمەن، كەيبىر قانداستاردىڭ قحر تولقۇجاتتارىنىڭ ۋاقىتى ءوتىپ كەتكەنى دە ازاماتتىق الۋىنا كەدەرگى. ال، قازاقستانداعى قىتاي ەلشىلىكتەرى قۇجات مەرزىمى ءوتىپ كەتكەندەردەن قىتايعا بارىپ قايتا قۇجات جاساتۋدى تالاپ ەتەدى. قازىرگى قىتايداعى ساياسي جاعداي بۇعان مۇمكىندىك بەرمەيدى. مىنە وسى اتالعان ماسەلەلەردە قانداستاردىڭ ەل ازاماتى اتالۋىنا كەدەرگى بولىپ وتىر.
جيىندا بۇدان وزگە دە قانداستار ماسەلەسىنە قاتىستى تاقىرىپتار تالقىلاندى. مىڭداعان ادامدى سارساڭعا سالعان كەيبىر قۇجاتتىق قيىنشىلىقتاردى شەشۋ ءۇشىن قاتىستى زاڭدارعا وزگەرىس ەنگىزۋ كەرەك ەكەنى دە ايتىلدى.
دوڭگەلەك ۇستەل باسىنا جينالعان مەملەكەتتىك مەكەمەلەر مەن قوعامدىق ۇيىمداردىڭ وكىلدەرى تالقىلانعان تاقىرىپ توڭىرەگىندە بىرلەسە جۇمىس ىستەۋگە كەلىسىپ تارقاستى.