Oqşaulanğan Reseydi Putin qayda aparadı? Foto: forumdaily.com

AQŞ pen Qıtay arasında odaqtastıqqa birinşi qadam jasaldı.Onıñ däyegi – eki memleket Süriyadağı beybit twrğındarğa jasalğan ulı gazben şabuılğa qarsılıq bildirgeni.

Süriyadağı beybit twrğındarğa ulı gazben jasalğan himiyalıq şabuılğa qarsılıq bildiru ol – Asad rejimi men Resey sayasatına qarsılıq bildiremiz degen söz. Meniñ oyımşa, Qıtay men AQŞ özara odaqtastıqqa alğaşqı qadam jasap otır. Mümkin eki tarap qalıptasıp kele jatqan bağıttan bas tartar, biraq AQŞ pen Qıtay Reseyge qarsı odaqtas bola jazdadı. Osı eki wlı derjava (AQŞ pen Qıtay älemde äskeri jäne ekonomika jağınan eñ quattı memleketter), Reseyge qarsı odaqtas bola qalsa – onda Reseydiñ jağdayı tipti müşkil bolmaq.

Qıtaydıñ Reseyge qıjılı bar, ol – territorialıq talaptar; Qıtay XIX ğasırdıñ ortasındağı «Apiın soğısınan» keyin älsiz bolıp, Aygun jäne Pekin kelisimderine qol qoyıp, Amur özeniniñ boyındağı ölkelerdi Reseyge beruge mäjbür bolğan. Sol twsta XIX ğasırdıñ ortasında basqa iri memleketter de Qıtaydan jer oljalağan. Wlıbritaniya Czyulun jartı aralınıñ oñtüstigi, sol siyaqtı «Apiın soğıstarınıñ» nätijeleri jäne joğarıda atalğan Pekin kelisimi boyınşa Gonkong te sonıñ enşisinde boldı. Portugaliya da jer ielendi (1557 jıldan bastap Makaonı). Sonımen, bügingi künde Wlıbritaniya jäne Portugaliya barlıq otar territoriyaların Qıtayğa qaytardı, tek Resey ğana tartıp alğan jerlerin Qıtayğa qaytarmay otır. Sondıqtan, AQŞ pen Qıtay Reseyge qarsı ımıralasuı mümkin. Resey Ekinşi düniejüzilik soğıstan keyingi globaldıq tärtipti bwzdı dep esepteledi: Resey Ukrainadan Qırımdı tartıp aldı jäne Şığıs Ukrainadağı «azamat soğısın» qoldap otır. Al Kaliningrad oblısında «Eskendir» raketaların ornalastırıp, Batıs Europanıñ zäresin alıp otır.

Qorıta aytsaq, AQŞ, Irandı «keşirip», onı Reseyge qarsı qoydı. Endi AQŞ Qıtaymen odaqtas bola qalsa, egerde bwl odaqtastıq pen ımıraşıldıqtı Europalıq Odaq qoldasa, onda oqşaulanğan Reseydi AQŞ, Evropalıq Odaq jäne Qıtay tütip jeydi.

(Birneşe silteme:https://ru.wikipedia.org/wiki)

Äzimbay Ğali, sayasattanuşı

“The Qazaq Times”