شىمكەنت قالاسىندا قازا تاپقان نۇراي سەرىكبايدىڭ ءولىمى قوعامدى ءدۇر سىلكىندىرىپ قانا قويماي، قازاقستانداعى ايەلدەر قاۋىپسىزدىگى، قۋدالاۋ (stalking) جانە پوليتسيانىڭ الدىن الۋ فۋنكتسياسى تۋرالى وتكىر سۇراقتاردى قايتا كوتەردى. باق بەتتەرىندە جاريالانعان دەرەكتەر بۇل تراگەديانىڭ كەزدەيسوق ەمەس، الدىن الا بەلگىلى قاۋىپ بەلگىلەرى بار جاعداي بولعانىن كورسەتەدى.

21 جاستاعى نۇراي سەرىكباي الماتىدا ءسان جانە ديزاين ماماندىعى بويىنشا ءبىلىم الىپ جۇرگەن ستۋدەنت بولعان. قىسقى دەمالىس كەزىندە شىمكەنتكە كەلگەن. ونى ءولتىردى دەپ كۇدىككە ىلىنگەن ادام – نۇرايدىڭ بۇرىنعى تانىسى، 28 جاستاعى ەر ادام. باق دەرەكتەرىندە ولاردىڭ جاز مەزگىلىندە تانىسقانى، كەيىن جىگىتتىڭ ۇيلەنۋ ۇسىنىسىن نۇراي قابىلداماعان سوڭ ارادا جانجال تۋىنداعانى ايتىلادى.

ەڭ الاڭداتارلىق جايت – بۇل قارىم-قاتىناستىڭ سوڭى قاندى وقيعامەن اياقتالعانعا دەيىن بىرنەشە رەت قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ نازارىنا ىلىككەنى. جۋرناليستىك زەرتتەۋلەر مەن مارقۇمنىڭ تۋىستارىنىڭ ايتۋىنشا، 2025 جىلدىڭ قازان ايىندا كۇدىكتى نۇرايدى ەركىنەن تىس الىپ قاشقان. ول كەزدە قىز پوليتسيانىڭ كومەگىمەن بوساتىلعان. الايدا وسىدان كەيىن دە جىگىتتىڭ قۋدالاۋى توقتاماعان.

باق-تا كەلتىرىلگەن مالىمەتتەرگە سايكەس، نۇراي مەن ونىڭ جاقىندارى بۇل جاعدايعا بايلانىستى پوليتسياعا جانە پروكۋراتۋراعا بىرنەشە رەت شاعىم تۇسىرگەن. دەمەك، قاۋىپ تۋرالى سيگنال مەملەكەتتىك ورگاندارعا بەلگىلى بولعان. سوعان قاراماستان، نۇرايعا قاتىستى ناقتى قورعاۋ شارالارىنىڭ قولدانىلعانى جونىندە اشىق اقپارات جوق. ءدال وسى تۇستا قوعامدا «پوليتسيا تاراپىنان ارەكەتسىزدىك بولدى ما؟» دەگەن زاڭدى كۇدىك پايدا بولىپ وتىر.

قاندى وقيعا كۇندىزگى ۋاقىتتا، قوعامدىق ورىنعا جاقىن جەردە بولعانى حابارلاندى. نۇراي دۇكەنگە شىققان ساتىندە شابۋىلعا ۇشىراعان. كۇدىكتى وقيعا ورنىنان قاشىپ كەتكەنىمەن، كەيىن قالا سىرتىندا ۇستالىپ، ۋاقىتشا ۇستاۋ يزولياتورىنا قامالعان. قازىرگى تاڭدا تەرگەۋ امالدارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. الايدا كۇدىكتىنىڭ ۇستالعانى قوعامداعى باستى سۇراقتى جويمايدى: وسى قايعىلى جاعدايدىڭ الدىن الۋعا بولار ما ەدى؟

حالىقارالىق تاجىريبە قۋدالاۋ مەن اڭدۋ فاكتىلەرىن اۋىر قىلمىستاردىڭ نەگىزگى الدىن الا بەلگىسى رەتىندە قاراستىرادى. ال قازاقستاندا مۇنداي ارەكەتتەر كوبىنە «تۇرمىستىق داۋ» نەمەسە «ماڭىزدى ەمەس سيگنال» رەتىندە قابىلدانىپ، فورمالدى تەكسەرۋمەن شەكتەلىپ جاتادى. نۇرايدىڭ ءىسى وسى جۇيەلىك ولقىلىقتىڭ ناقتى سالدارىن كورسەتىپ وتىر.

بۇل تراگەديا – جەكە ءبىر ادامنىڭ قاتىگەزدىگى عانا ەمەس، الدىن الۋ تەتىكتەرىنىڭ السىزدىگىن اشكەرەلەگەن وقيعا. ەگەر پوليتسياعا تۇسكەن شاعىمدار دەر كەزىندە قاۋىپ دەڭگەيى بويىنشا باعالانىپ، شەكتەۋ نۇسقامالارى، باقىلاۋ نەمەسە قورعاۋ شارالارى قولدانىلعاندا، جاعداي باسقاشا ءوربۋى مۇمكىن بە ەدى دەگەن سۇراق قوعامدى مازالايدى.

نۇراي سەرىكبايدىڭ قازاسى – ءبىر وتباسىنىڭ عانا ەمەس، بۇكىل قوعامنىڭ تراگەدياسى. جاس، ءبىلىم الىپ جۇرگەن، شىعارماشىلىق جولىن ەندى باستاعان قىزدىڭ ءومىرى ءۇزىلۋى – ەلدەگى قاۋىپسىزدىك ساياساتىنا بەرىلگەن اۋىر باعا. بۇل وقيعا تاعى دا ايەلدەرگە قاتىستى زورلىق-زومبىلىق پەن قۋدالاۋ ماسەلەسىن جەكە جاعداي ەمەس، جۇيەلىك پروبلەما رەتىندە قاراستىرۋ قاجەتتىگىن ايقىن كورسەتتى.

قوعام بۇل ىستەن تەك قىلمىسكەردىڭ جازالانۋىن عانا ەمەس، ناقتى ينستيتۋتسيونالدىق قورىتىندى كۇتەدى. پوليتسياعا تۇسكەن شاعىمدار قالاي قارالدى؟ قانداي ارەكەتتەر جاسالدى نەمەسە نەگە جاسالمادى؟ الداعى ۋاقىتتا وسىنداي قاۋىپ بەلگىلەرى بار جاعدايلار قالاي باقىلاۋعا الىنادى؟ وسى سۇراقتارعا اشىق ءارى ناقتى جاۋاپ بەرىلمەيىنشە، نۇرايدىڭ ءولىمى «كەزەكتى قايعىلى جاڭالىق» رەتىندە عانا قالىپ، ال سەبەپتەرى سول كۇيى شەشىلمەي قالا بەرمەك.

بۇل – قوعام ءۇشىن ءۇنسىز قالۋعا بولمايتىن شەك. ءبىر قىزدىڭ ءومىرى – ستاتيستيكا ەمەس. بۇل وقيعا مەملەكەت ءۇشىن دە، قۇقىق قورعاۋ جۇيەسى ءۇشىن دە سەنىم سىناعى بولىپ وتىر.