АҚШ жағалау күзетінің Кариб теңізінде Olina танкерін ұстауы – жеке бір кеме төңірегіндегі оқиға емес, соңғы айларда қалыптасып келе жатқан жаңа геосаяси шындықтың көрінісі. Бұл танкер бұған дейін Minerva M атауымен белгілі болып, Ресейдің санкцияны айналып өту үшін пайдаланатын «тасадағы флотына» жатқызылған. Мұндай кемелердің басты ерекшелігі – туын жиі ауыстыру, меншік құрылымын жасыру және санкцияға ілінген мұнайды әртүрлі бағытта тасымалдау. Reuters дерегіне сүйенсек, Olina Венесуэла портынан мұнай тиеп шыққан, алайда нақты қайда бет алғаны белгісіз. WSJ мәліметінше, танкер Шығыс Тимор туын іліп алған күйі Кариб теңізінде ұсталған.

Бұл оқиға АҚШ-тың санкциялық саясатының жаңа кезеңге өткенін аңғартады. Желтоқсан айында АҚШ президенті Дональд Трамп Венесуэла порттарына бағыт алған немесе ол жақтан шыққан санкцияланған танкерлердің барлығына тосқауыл қою қажеттігін ашық мәлімдеген еді. Сол мәлімдемеден кейін Америка Құрама Штаттары қағаз жүзіндегі санкциялардан нақты теңіздегі операцияларға көшті. Olina-ны есептегенде, кейінгі аптада бес танкердің ұсталғаны – осының айқын дәлелі. Олардың арасында Ресей туын іліп жүрген Marinera танкерінің болуы да символдық мәнге ие.

The New York Times жазуынша, қазір АҚШ әскери-теңіз күштері Венесуэладан шыққан санкцияға ілінген мұнай танкерлерін Атлант мұхитында белсенді түрде іздеп жүр. Бұл кемелердің басым бөлігі мұнай тиеп алған күйі құрлықтан жүздеген миль қашықтықта, Африка мен Еуропа бағытына қарай қозғалған. Басылым мұны Венесуэладан жаппай кету және тосқауылды айналып өтуге жасалған талпыныс деп бағалайды. Алайда ашық мұхиттың өзінде танкерлердің ұстала бастауы АҚШ-тың барлау, спутниктік бақылау және теңіздегі операциялық мүмкіндіктерінің айтарлықтай кеңейгенін көрсетеді.

7 қаңтарда бірнеше күндік талпыныстан кейін Marinera танкерінің ұсталып, экипаж құрамында Ресейдің екі азаматы бар екені белгілі болды. 9 қаңтарда Ресей сыртқы істер министрлігінің ресми өкілі Мария Захарова АҚШ президенті Трамптың шешімімен бұл екі азаматтың босатылғанын хабарлап, Мәскеудің алғыс айтқанын жеткізді. Бұл детальдің өзі жағдайдың тек күш қолдану логикасымен ғана емес, саяси есеппен де өрбіп жатқанын аңғартады: Вашингтон бір жағынан санкция режимін қатаң сақтауға ниетті екенін көрсетсе, екінші жағынан Мәскеумен шектеулі дипломатиялық арнаны толық жаппай отыр.

Olina танкерінің ұсталуын Ресей мен Венесуэлаға қарсы энергетикалық қысымды күшейтуге бағытталған кешенді стратегияның бір бөлігі деп қарастырған жөн. АҚШ «тасадағы флот» арқылы санкцияны айналып өтуге жол бермеуді, теңіз жолдарын қауіпсіз әрі бақылаусыз аймаққа айналдырмауды көздейді. Бұл саясаттың салдары тек геосаяси деңгейде ғана емес, әлемдік мұнай логистикасына, сақтандыру нарығына және энергия бағасына да әсер етуі мүмкін. Қысқасы, Вашингтон санкцияны енді декларация ретінде емес, теңіз үстінде нақты орындалатын құрал ретінде қолдануға көшкенін ашық көрсетті.